Vô Minh Dẫn Đầu, Minh Dẫn Đầu
Đức Phật dạy: khi vô minh dẫn đầu trên con đường thành tựu các pháp bất thiện, thì không biết hổ thẹn và không biết sợ làm điều ác nối tiếp theo sau; từ kẻ bị vô minh chi phối, mười chi phần tà lần lượt sinh khởi, từ tà kiến đến tà giải thoát. Khi minh dẫn đầu trên con đường thành tựu các thiện pháp, biết hổ thẹn và biết sợ nối tiếp theo; từ người có minh, mười chi phần chánh lần lượt sinh khởi, kết thúc bằng chánh giải thoát.
Điểm thực hànhSau vô minh luôn có hai kẻ theo đuôi nguy hiểm: mất cảm giác hổ thẹn và mất sự sợ hãi trước điều ác. Giữ được tàm và quý — biết thẹn với mình, biết sợ hậu quả — là giữ được cửa ngõ đầu tiên của cả con đường thiện.
Phẩm Các Tưởng Của Người Xuất Gia Kinh Minh — Này các Tỷ-kheo, vô minh dẫn đầu trong việc thành tựu các pháp bất thiện, và nối tiếp theo sau là không biết hổ thẹn, không biết sợ làm điều ác. Với kẻ bị vô minh chi phối, không có trí, này các Tỷ-kheo, tà kiến sinh khởi. Với người có tà kiến, sinh khởi tà tư duy. Với người có tà tư duy, sinh khởi tà ngữ. Với người có tà ngữ, sinh khởi tà nghiệp. Với người có tà nghiệp, sinh khởi tà mạng. Với người có tà mạng, sinh khởi tà tinh tấn. Với người có tà tinh tấn, sinh khởi tà niệm. Với người có tà niệm, sinh khởi tà định. Với người có tà định, sinh khởi tà trí. Với người có tà trí, sinh khởi tà giải thoát.
Minh dẫn đầu, này các Tỷ-kheo, trong việc thành tựu các thiện pháp, và nối tiếp theo sau là biết hổ thẹn và biết sợ làm điều ác. Với người đạt đến minh, có trí, này các Tỷ-kheo, chánh kiến sinh khởi. Với người có chánh kiến, sinh khởi chánh tư duy. Với người có chánh tư duy, sinh khởi chánh ngữ. Với người có chánh ngữ, sinh khởi chánh nghiệp. Với người có chánh nghiệp, sinh khởi chánh mạng. Với người có chánh mạng, sinh khởi chánh tinh tấn. Với người có chánh tinh tấn, sinh khởi chánh niệm. Với người có chánh niệm, sinh khởi chánh định. Với người có chánh định, sinh khởi chánh trí. Với người có chánh trí, sinh khởi chánh giải thoát. Bài thứ 5.