Ký sự về trưởng lão Madhudāyaka
Trưởng lão Madhudāyaka sống ở am thất bên bờ sông Sindhu, dạy học trò về truyền thống. Khi đức Phật Sumedha đến gần, ông trải thảm cỏ và tự tay dâng mật ong rừng lên Ngài; đức Phật thọ dụng và thọ ký ông sẽ hưởng vui cõi trời ba mươi ngàn kiếp nhờ việc dâng mật ong và thảm cỏ ấy. Về sau ông không còn rơi vào đường dữ và chứng đắc tuệ phân tích cùng thắng trí.
Điểm thực hànhTự tay dâng món quà nhỏ với tâm tịnh tín có giá trị hơn quà lớn mà thờ ơ: hãy tự mình làm việc lành thay vì chỉ nhờ người khác làm thay.
Trưởng Lão Ký Sự Phẩm Pilindavaccha Madhudāyaka
Khu ẩn cư của tôi đã được xây dựng khéo léo ở bờ sông Sindhu.
Tại nơi ấy, tôi chỉ dạy các học trò
về truyền thống cùng với tướng mạo.
Các vị ấy có sự ao ước về Giáo Pháp, đã được huấn luyện,
có ước muốn được nghe lời giáo huấn tốt đẹp.
Đã đạt đến sự toàn hảo về sáu chi phần,
các vị ấy sống ở bờ sông Sindhu.
Khi ấy, trong lúc
đang tầm cầu mục đích tối thượng,
các vị sống ở trong khu
rừng bao la.
Bậc Toàn Giác tên Sumedha lúc bấy
giờ đã hiện khởi ở thế gian.
Thương tưởng đến chúng tôi,
đấng Hướng Đạo đã đi đến gần.
Khi đấng Đại Hùng, bậc Lãnh Đạo Thế Gian Sumedha đã đi đến gần,
tôi đã làm tấm thảm
trải bằng cỏ và đã dâng cúng đến bậc Trưởng Thượng
của thế gian.
Tôi đã cầm lấy mật ong từ khu rừng bao la và đã dâng
cúng đến đức Phật tối thượng.
Bậc Toàn Giác đã thọ
dụng và đã nói lời nói này:
“Người nào được tịnh tín đã tự tay mình dâng cúng mật ong ấy đến Ta,
Ta sẽ tán dương người ấy.
Các người hãy lắng
nghe Ta nói.
Do sự dâng cúng mật ong này
và do tấm thảm trải bằng cỏ,
(người ấy) sẽ sướng vui ở thế giới
chư Thiên ba mươi ngàn kiếp.
Vào ba mươi ngàn kiếp (về sau này),
bậc Đạo Sư tên
Gotama xuất thân gia
tộc Okkāka sẽ xuất hiện ở thế gian.
Là người thừa tự Giáo Pháp của vị (Phật) ấy, là chánh thống,
được tạo ra từ Giáo Pháp,
(người ấy) sẽ biết toàn diện về tất cả các lậu hoặc và sẽ Niết Bàn
không còn lậu hoặc.”
Sau khi đã từ thế giới chư Thiên đi đến nơi đây,
khi (tôi) nhập vào bụng mẹ,
có cơn mưa mật ong đã đổ xuống,
che lấp trái đất với mật ong.
Và ngay khi tôi đang ra khỏi bụng mẹ
một cách vô cùng khó khăn,
tại nơi ấy cũng có cơn mưa mật ong
đã liên tục đổ mưa đến tôi.
Sau khi lìa khỏi nhà,
tôi đã xuất gia vào đời sống không gia đình,
tôi có sự đạt được về cơm ăn và nước uống;
điều này là quả báu của việc dâng cúng mật ong.
Tôi được dồi dào về mọi
dục lạc sau khi đã sống ở (thế giới) chư Thiên và nhân loại.
Chính nhờ sự dâng cúng mật ong ấy,
tôi đã đạt được sự đoạn tận các lậu hoặc
Khi trời đổ mưa ở cỏ dài bốn ngón tay,
khi loài thảo mộc mọc ở trên đất đã được trổ hoa và đã che phủ khắp,
ở ngôi nhà trống vắng, ở mái che và ở cội cây,
tôi sống luôn luôn được an lạc, không còn lậu hoặc.
Tôi đã vượt lên tất cả các cõi trung bình,
to lớn, và thấp kém.
Hôm nay các lậu hoặc của tôi đã được đoạn tận,
giờ đây không còn tái sanh nữa.
Kể từ khi tôi đã dâng
cúng vật thí (trước đây) ba mươi ngàn kiếp,
tôi không còn biết đến khổ cảnh;
điều này là quả báu của việc dâng cúng mật ong.
Các phiền não của tôi đã được thiêu đốt,
tất cả các hữu đã được xóa sạch,
tất cả các lậu hoặc đã được đoạn tận,
giờ đây không còn tái sanh nữa.
Quả vậy, tôi đã thành công mỹ mãn,
đã thành tựu tam minh,
đã thực hành lời dạy đức Phật vào thời hiện tiền của đức Phật tối thượng.
Bốn (tuệ) phân tích,
tám giải thoát, và sáu thắng trí đã được (tôi) đắc chứng;
tôi đã thực hành lời dạy của đức Phật.
Nghĩa là
khu ẩn cư của tôi đã được xây dựng khéo léo ở bờ sông Sindhu. khu ẩn cư của tôi đã được xây dựng khéo léo. tại nơi ấy, tôi chỉ dạy các học trò Về truyền thống cùng với tướng mạo. Các vị ấy có sự ao ước về giáo pháp, đã được huấn luyện, Có ước muốn được nghe lời giáo huấn tốt đẹp. Đã đạt đến sự toàn hảo về sáu chi phần Các vị ấy sống ở bờ sông Sindhu. thông thạo về các điềm lạ xuất hiện và di chuyển, và thiện xảo về các tướng mạo, đang tầm cầu mục đích cao nhất, các vị sống ở trong khu rừng bao la lúc bấy giờ. bậc Toàn Giác tên Sumedha lúc bấy giờ đã xuất hiện ở thế gian. Thương tưởng đến chúng tôi bậc Hướng Đạo đã đến gần. Khi đấng Đại Hùng đã đến gần, Sumedha, bậc Lãnh Đạo Thế Gian; Sau khi làm tấm thảm trải bằng cỏ, tôi đã dâng cúng đến bậc Trưởng Thượng của thế gian. tôi đã cầm lấy mật ong từ khu rừng bao la và đã dâng cúng đến đức Phật cao nhất. bậc Toàn Giác đã thọ dụng và đã nói lời này: Người nào đã dâng cúng mật ong ấy đến Ta, được tin tưởng, đã tự tay mình, Ta sẽ tán dương người ấy; các người hãy lắng nghe Ta nói. do sự dâng cúng mật ong này và do tấm thảm trải bằng cỏ Ba mươi ngàn kiếp, người ấy sẽ hưởng niềm vui ở thế giới chư Thiên. Vào ba mươi ngàn kiếp về sau này, xuất thân từ dòng tộc Okkāka, tên Gotama theo dòng tộc, bậc Đạo Sư sẽ xuất hiện ở thế gian. Là người thừa tự giáo pháp của vị Phật ấy, là chánh thống, được tạo ra từ giáo pháp, người ấy sẽ biết toàn diện về tất cả các lậu hoặc và sẽ Niết-bàn, không còn lậu hoặc. Sau khi đã từ thế giới chư Thiên đi đến nơi đây khi tôi nhập vào bụng mẹ, có cơn mưa mật ong đã đổ xuống Che lấp trái đất với mật ong. và ngay khi tôi đang ra khỏi bụng mẹ một cách vô cùng khó khăn Tại nơi ấy cũng có cơn mưa mật ong liên tục đổ mưa đến tôi. Sau khi lìa khỏi nhà tôi đã xuất gia vào đời sống không gia đình tôi có sự đạt được về cơm ăn và nước uống điều này là quả lành của việc dâng cúng mật ong. tôi được dồi dào về mọi dục lạc sau khi đã sống ở thế giới chư Thiên và nhân loại. Chính nhờ sự dâng cúng mật ong ấy Tôi đã đạt được sự đoạn tận các lậu hoặc Khi trời đổ mưa ở cỏ dài bốn ngón tay khi loài thảo mộc mọc ở trên đất đã được trổ hoa và đã che phủ khắp ở ngôi nhà trống vắng, ở mái che và ở cội cây Tôi sống luôn luôn được an lạc, không còn lậu hoặc. Tôi đã vượt lên tất cả các cõi trung bình To lớn, và thấp kém. Hôm nay các lậu hoặc của tôi đã được đoạn tận giờ đây không còn tái sinh nữa. kể từ khi tôi đã dâng cúng vật thí trước đây ba mươi ngàn kiếp, tôi không còn biết đến đường dữ; điều này là quả lành của việc dâng cúng mật ong. Các phiền não của tôi đã được thiêu đốt tất cả các hữu đã được xóa sạch tất cả các lậu hoặc đã được đoạn tận giờ đây không còn tái sinh nữa. Quả vậy, tôi đã thành công tốt đẹp, đã đạt được ba minh, đã làm theo lời dạy của đức Phật, trước mặt đức Phật cao nhất. Bốn tuệ phân tích, tám giải thoát và sáu thắng trí đã chứng đắc; tôi đã làm theo lời dạy của đức Phật.
Trưởng lão Madhudāyaka đã nói những lời kệ ấy như vậy. Ký sự về trưởng lão Madhudāyaka, bài thứ 4.